تغذيه انحصاري با شير مادر يكي از روشهاي موثر در تامين سلامت است كه امروزه در جوامع مختلف براي گسترش آن تبليغات وسيعي انجام مي شود. همچنين برخي از متخصصان بر اين باورند كه تغذيه كودك با شير مادر علاوه بر منافع تغذيه اي و بهداشتي از لحاط رواني كودك را سرشار از عشق و محبت مي كند و به مادر آرامش بيشتري مي دهد.
تغذيه انحصاري با شير مادر در شش ماه اول زندگي براي رشد و تكامل كودك از اهميت ويژه اي برخوردار است . استمرار در تغذيه با شير مادر در تامين سلامت كودك در آينده و سرعت بخشيدن به بهبودي مادر پس از زايمان موثر است . يكي از كارشناسان كودك مركز بهداشت فارس در گفتگو با ايرنا اظهار داشت در مدت تغذيه انحصاري با شير مادر ،كودك نياز به مصرف هيچگونه ماده غذاييو حتي آب ندارد و و اين تغذيه براي كودك كافي است .
با توجه به رشد فزاينده كودك در روزها و ماههاي اول زندگي ، شير مادر تمام نيازهاي غذايي كودك را تامين مي سازد. شير مادر بعنوان بهترين و كاملترين غذا ، با آلرژي كمتر در مقايسه با شير مصنوعي و حاوي آنتي باديهاي ضد باكتري و ويروسي شناخته شده است . شير دادن بايد هرچه زودتر بعد از زايمان شروع شود و در ساعات اوليه پس از تولد نوزاد شيردهي آغاز شود. مكيدن مكرر طفل، سلامتي، نشاط و آرامش مادر عوامل موثري در موفقيت مادر براي شيردهي است و ناراحتي و نارضايتي مادر ، نگراني و تشويش او بيشترين اثر را بر كاهش شير خواهد داشت . برنامه غذايي مادر دريافت كالري كافي، اجتناب از كاهش وزن و مصرف شير در افزايش شير مادر تاثير گذار است . تغذيه انحصاري با شير مادر روشي سالم و قابل تداوم براي شيرخوران در۶ ماه اول عمر است ولي تداوم تغذيه با شير مادر براي دو سال اول زندگي اهميت بسيار دارد. شيرخواران وقتي به اين طريق تغذيه شوند از بهترين الگوي رشد و تكامل برخوردار مي شوند و مادران بخوبي از عهده شير دادن و تداوم آن برمي آيند بشرطي كه از ارزش تغذيه با شير مادر آگاه باشند.
مادر و نوزاد بايد بلافاصله پس از زايمان تماس پوست به پوست برقرار كنند و نوزاد اولين تغذيه را بلافاصله با شير مادر آغاز كند، اين امر در توليد شير مادر و جاري شدن آغوز موثر است . شيرخوار هر زمان كه مايل به مكيدن بود بطور مكرر در شب و روز زير پستان مادر قرار گيرد و به شيرخوار اجازه داده شود كه در هر بار تغذيه هر مدتي كه مايل به مكيدن بود ادامه دهد. تغذيه با شير مادر موجب تقويت روابط عاطفي بين مادر و كودك شده و به مادر اعتماد به نفس مي دهد و به او كمك مي كند تا از مادر بودن خود لذت ببرد.
كودكاني كه با شيرمادر تغذيه مي شوند نسبت به ساير كودكان از اضافه وزن كمتري برخوردارند ، از بهره هوشي بالاتري بهره مندند و كمتر دچار آلرژي مي شوند. ارزش شير مادر بسيار فراتر از يك غذاست زيرا شير مادر يك بافت زنده حاوي عوامل ايمني زاست كه به كودك حفاظت فعال پيوسته اي را در برابر عفونتها مي دهد. در چند روز اول پس از تولد مادر ايمني مطلوبي را براي فرزندش بوسيله آغوز كه سرشار از آنتي بادي و سلولهاي ريزه خوار است فراهم مي كند و همين امر براي كودك كه
هنوز به سيستم ايمني خود متكي نشده بسيار مهم است . كودكاني كه بطور انحصاري با شير مادر تغذيه مي شوند سالمتر هستند و كودكاني كه با شير مصنوعي و يا توام با يكديگر تغذيه مي شوند بيشتر دچار اسهال ، سينه پهلو و ساير عفونتها مي شوند. احتمال آلودگي در تهيه شير خشك بسيار بالاتر است و شير مادر بدليل استريل بودن خطر آلودگي را حذف مي سازد. وي گفت : شير مادر حاوي مقادير مناسب، انرژي ، پروتيين ، ويتامينها و ساير مواد مغذي براي شيرخوار است و آب مورد نياز بدن شيرخوار را تامين م ي كند و نسبت به ساير شيرها بطور كامل هضم مي شود.
